Chiến tranh đã lùi vào dĩ vãng hơn 30 năm, những hố bom sâu hoắm trên khắp đất nước đã được san lấp. Quê hương, đất nước nay đã khác xưa, phát triển từng ngày, nhưng di chứng của chất độc da cam/dioxin – nỗi đau dai dẳng vẫn còn đó, đè nặng lên hàng ngàn gia đình.
Trong khoảng thời gian từ năm 1961 đến 1971, quân đội Mỹ đã rải khoảng 80 triệu lít hóa chất độc, 61% là chất da cam, chứa 366kg dioxin xuống nước ta khiến 4,8 triệu người bị phơi nhiễm chất độc, trong đó khoảng 3 triệu người là nạn nhân, nhiều nạn nhân là trẻ em. Hầu hết người bị nhiễm chất độc da cam (CĐDC) là cán bộ kháng chiến, bộ đội, thanh niên xung phong và nhân dân sống trong vùng bị rải chất độc. Hàng vạn người đã qua đời do mắc các chứng bệnh nan y như ung thư… mà nguyên nhân gián tiếp là do các di chứng của chất độc da cam. Nhiều thế hệ con, cháu sinh ra đã bị dị dạng bẩm sinh, khối u trên da, động kinh…
Với trách nhiệm của mình, Nhà nước Việt Nam đã thành lập Ủy ban 10-80 để điều tra về những hậu quả của chiến tranh hóa học và lập Ban Chỉ đạo 33 để khắc phục hậu quả của cuộc chiến tranh. Tháng 2-2000, Chính phủ có chính sách hỗ trợ các nạn nhân bị nhiễm CĐDC/dioxin trong chiến tranh. Ngày 10/1/2004, Hội Nạn nhân CĐDC/dioxin Việt Nam chính thức ra mắt hoạt động. Hội có chức năng bảo vệ quyền lợi các nạn nhân CĐDC và là đại diện pháp lý cho nạn nhân CĐDC Việt Nam quan hệ với các tổ chức, cá nhân ở trong và ngoài nước. Ngày 25/6/2004, đại diện 32 tổ chức thành viên của MTTQ Việt Nam họp Hội nghị “Vì các nạn nhân CĐDC/dioxin Việt Nam”, nhất trí đề nghị Chính phủ lấy ngày 10-8 hằng năm (ngày đầu tiên quân đội Mỹ rải hoá chất độc xuống miền Nam Việt Nam, năm 1961) là Ngày cả nước hành động Vì nạn nhân chất độc da cam Việt Nam .
Các sơ đang chăm sóc cho trẻ nhiễm chất độc da cam trong một giáo xứ. ảnh: Mỹ Hà |
Tỉnh Nghệ An có khoảng hơn 15 nghìn người nhiễm chất độc hóa học. Ngoài sức tàn phá môi trường sống, chất độc da cam còn tàn hại đến sự phát triển của giống loài, không chỉ thế hệ trong chiến tranh phải chịu đựng mà nhiều thế hệ tiếp sau cũng bị ảnh hưởng. Cuộc sống của các gia đình nạn nhân hầu hết đều gặp rất nhiều khó khăn do không còn sức lao động, bệnh tật, ốm đau triền miên, cùng nỗi ám ảnh bởi cái chết luôn cận kề.
Chia sẻ nỗi đau với nạn nhân chất độc da cam/dioxin, trong thời gian qua, với trách nhiệm và sự cố gắng của Sở LĐ-TBXH, tình cảm của nhân dân, tỉnh Nghệ An đã xây dựng nhiều chương trình hành động cụ thể và đã triển khai khá hiệu quả. Đặc biệt là việc thành lập Hội Nạn nhân chất độc da cam/dioxin Việt Nam tỉnh Nghệ An vào năm 2006, đã phần nào bảo vệ quyền lợi cho nạn nhân chất độc da cam. Hội đã vận động quyên góp quỹ từ thiện từ các cơ quan, ban ngành, đoàn thể, các tổ chức xã hội trong và ngoài nước để xây dựng, sửa chữa nhà ở, trợ cấp tiền hằng tháng, tặng quà, xe lăn và hỗ trợ vốn sản xuất… giúp những nạn nhân chất độc da cam có thêm niềm tin vào cuộc sống, cảm nhận được tình yêu thương và sự che chở của cộng đồng, để họ biết rằng họ không đơn độc trong khó khăn, bất hạnh.
Nỗi đau của nạn nhân CĐDC là nỗi đau chung của xã hội Việt Nam, nói rộng ra là nỗi đau của cả loài người. Những cuộc tọa đàm, thảo luận, hội thảo, hội nghị… về nạn nhân CĐDC Việt Nam, về vụ kiện da cam đã thức tỉnh lương tri nhân loại. Hy vọng nó sẽ thức tỉnh cả lương tri của những người đã gây ra hậu quả này.







