Mỹ – Trung chung tiếng về cân bằng kinh tế toàn cầu

Khi lời kêu gọi xây dựng nền kinh tế toàn cầu cân bằng hơn của Mỹ được Trung Quốc lên tiếng ủng hộ, thì giới phân tích đã cho rằng, đây là dấu hiệu cho thấy lãnh đạo G20 có thể sẵn sàng hành động chung nhằm ngăn chặn những cuộc khủng hoảng kinh tế trong tương lai.

a

Pittsburgh đón chào các nhà lãnh đạo G20 (Ảnh Reuters)


Tổng thống Mỹ Barack Obama và các nhà lãnh đạo G20 khác sẽ gặp nhau tại Pittsburgh hôm nay (24/9) và ngày mai. Khôi phục tăng trưởng kinh tế và giải quyết vấn đề thay đổi khí hậu là tâm điểm chương trình nghị sự.

Trong cuộc gặp thứ ba kể từ sự kiện ngân hàng đầu tư Lehman Brothers sụp đổ một năm trước đây, lãnh đạo G20 đang chuyển tập trung từ cuộc chiến chống lại suy thoái toàn cầu sang ngăn chặn khả năng nó có thể xảy ra lần nữa.

Pittsburgh nổi tiếng với danh xưng "Thành phố Thép" và giờ đây được coi là một trong những thành phố dễ sống nhất của Mỹ, đang chuẩn bị đón tiếp các vị lãnh đạo thế giới và khoảng 3.000 phóng viên báo chí.

Nhiều nhóm đã lên kế hoạch tổ chức biểu tình ở địa điểm diễn ra Hội nghị thượng đỉnh G20. Các hàng rào bê tông được dựng lên bên ngoài tòa nhà của Tập đoàn Dịch vụ Tài chính PNC.

Trung tâm cuộc hội đàm sẽ là một kế hoạch của Mỹ nhằm "sang sửa" lại nền kinh tế mất cân bằng của thế giới bằng cách giảm bớt thặng dư trong các nước xuất khẩu lớn như Trung Quốc và thúc đẩy tiết kiệm ở những quốc gia nặng gánh nợ nần như Mỹ.

Theo giới phân tích, tái cân bằng kinh tế thế giới đòi hỏi nỗ lực rất lớn.

Tiêu dùng cá nhân Trung Quốc chỉ chiếm 1/3 tổng sảng phẩm quốc nội, trong khi đó tại Anh và Mỹ, con số này là gần 3/4 GDP trong thời kỳ bùng nổ. Mặt khác của đồng xu là tiết kiệm. Các gia đình Trung Quốc và Ấn Độ năm ngoái tiết kiệm khoảng 40% và 32% thu nhập, trong khi đó tỉ lệ tiết kiệm cá nhân ở Mỹ chỉ là 3,2%.

Tổng thống Obama muốn có "khuôn khổ đánh giá chung" khi cứ sáu tháng một, Qũy Tiền tệ Quốc tế lại đưa ra những chính sách tái cân bằng với G20. Các nhà phân tích tin rằng, kế hoạch của Obama có thể vấp phải sự phản đối từ Bắc Kinh khi ảnh hưởng tới tăng trưởng kinh tế hướng xuất khẩu của Trung Quốc.

Về phần mình, Bộ Ngoại giao Trung Quốc tuyên bố: "Chúng tôi ủng hộ việc các nước tăng cường hợp tác chính sách kinh tế vĩ mô, cùng nhau thúc đẩy sự phát triển ổn định và cân bằng của kinh tế thế giới".

Tuyên bố của Trung Quốc ít chắc chắn về hành động phối hợp cụ thể, nước này cho rằng, chỉ nên tham vấn những đề xuất của các tổ chức tài chính quốc tế.

Đức trầm tĩnh

Đức, nhà xuất khẩu hàng hóa lớn nhất thế giới năm ngoái, có những dấu hiệu trầm tĩnh về ý tưởng tái cân bằng kinh tế toàn cầu. Một phát ngôn viên chính phủ nhấn mạnh, Berlin muốn tập trung việc điều chỉnh thị trường tài chính.

Chủ tịch Uỷ ban châu Âu Jose Manuel Barroso thì bày tỏ mối quan tâm về ảnh hưởng của G20 với kinh tế toàn cầu. EU cũng kêu gọi hành động sửa đổi thị trường tài chính khi công bố kế hoạch chi tiết về việc một hệ thống giám sát ngân hàng.

"Mục tiêu của chúng tôi là bảo vệ những người đóng thuế châu Âu khỏi những ngày đen tối của mùa thu 2008, khi các chính phủ phải đổ hàng tỉ euro vào ngân hàng", Barroso nói. "Hệ thống châu Âu có thể cũng tạo đà cho một hệ thống toàn cầu, và chúng tôi sẽ đưa vấn đề này ra tại Pittsburgh".

Dự thảo cải tổ ngành công nghiệp tài chính cần được sự phê chuẩn của chính phủ 27 nước EU cũng như Nghị viện châu Âu trước khi có hiệu lực.

Tổng thống Mỹ dưới áp lực khi sa lầy vào nhiều vấn đề về chính sách đối ngoại, đã gửi một thông điệp thẳng thừng với lãnh đạo thế giới trong bài phát biểu ở Liên hợp quốc rằng, Mỹ không thể hành động một mình, các nước khác cần chung vai gánh đỡ giải quyết cuộc khủng hoảng quốc tế. "Đây là thời điểm tất cả chúng ta cần chia sẻ trách nhiệm của mình", ông khẳng định.

Châu Âu cũng muốn bàn về chuyện chi trả cho các giám đốc điều hành. Thông điệp này được Tổng thống Pháp Nicolas Sarkozy truyền tải. Ông nói trong một cuộc phỏng vấn trên truyền hình rằng, cần có thỏa thuận về việc hạn chế những khoản thưởng cho nhà điều hành ngân hàng. "Chúng tôi muốn có "mức trần" về tiền thưởng một cách rõ ràng, ví dụ như phần trăm về thu nhập của họ".

Tâm điểm khác: Thương mại, ấm nóng toàn cầu

Các nhà lãnh đạo tập trung tại Pittsburgh sẽ bàn chuyện cải tổ với IMF, chính sách thương mại và vấn đề ấm nóng toàn cầu.

Cuộc họp bộ trưởng Tài chính G20 đầu tháng này không có nhiều tiến triển trong việc thỏa thuận các quốc gia công nghiệp sẽ hỗ trợ những nước đang phát triển thế nào để giải quyết tình trạng ấm nóng toàn cầu.

Những nước giàu và nghèo còn bất đồng về chuyện chi tiêu tài chính cho vấn đề này cũng như khả năng cắt giảm lượng khí thải nhà kính.

Mỹ đang làm việc về một thỏa thuận với các đối tác G20 về việc rút dần trợ cấp cho các nhiên liệu hóa thạch.

Thủ tướng Ấn Độ thì mong muốn đưa ra cảnh báo mạnh mẽ hơn nhằm chống lại chủ nghĩa bảo hộ thương mại. Các quốc gia đang phát triển đang tìm kiếm vai trò lớn hơn ở nhiều tổ chức quốc tế như IMF, cả Trung Quốc và Brazil đã tái khẳng định mong muốn này.

Trong khi đó, giới đầu tư lại chú ý vào hội nghị thượng đỉnh lần này để cân nhắc xem Mỹ và châu Âu có kế hoạch nào trong việc rút dần các chương trình kích cầu khẩn cấp mà không làm tổn hại tới nền kinh tế một lần nữa.

(Theo Reuters)