Mỹ đang ‘nghiêm trọng hóa’ các âm mưu khủng bố?

Một số nhà điều tra gọi vụ người lái xe Najibullah Zazi, ở Denver tìm cách chế tạo bom là vụ khủng bố “nghiêm trọng nhất” trong những năm gần đây. 

 

Najibullah Zazi.

“Nghiêm trọng” nhưng thiếu chứng cứ

Kể từ cuộc tấn công kinh hoàng ngày 11/9/2001, các quan chức cấp cao của Chính phủ Mỹ đã công bố hàng chục trường hợp khủng bố mà khi điều tra kĩ hơn thì chúng có vẻ như giảm bớt độ nguy hiểm. Các bằng chứng thu thập được cho thấy người lái xe ở sân bay Denver trước đó đã bị buộc tội có thể vô can. Tuy nhiên một số nhà điều tra đánh giá đây là vụ việc nguy hiểm nhất trong vài năm gần đây.

Các tài liệu thu thập được ở Brooklyn cho thấy người lái xe Najibullah Zazi đã mua những hóa chất cần thiết – gồm hydrogen peroxude, acetone và hydrochloric acid – để chế tạo bom. Việc làm này tương tự với khâu chuẩn bị cực kì quan trọng của một số phần từ khủng bố.

Nếu tòa án tin vào những lời buộc tội của chính phủ thì ông Zazi, một người nhập cư hợp pháp từ Afghanistan đã chuẩn bị rất kĩ lưỡng cho một vụ tấn công khủng bố. Người này đã tham gia một trại tập huấn của mạng lưới Al Qaeda ở Pakistan, được hướng dẫn về chất nổ và lưu lại trong máy tính cá nhân của mình 9 trang hướng dẫn cách chế tạo ra bom các loại từ cùng thành phần hóa chất đã mua.

Trong khi nhiều chi tiết quan trọng của vụ việc vẫn nằm trong vòng bí ẩn, riêng những nghi ngờ này cũng đã khiến cho Zazi khác biệt với phần lớn bị cáo ở các trường hợp khủng bố trong những năm gần đây. Phần lớn kẻ tình nghi đều là những thanh niên trẻ tuổi giận dữ, được tiêm nhiễm bởi câu chuyện huyền thoại của Osama Bin Laden hoặc các đồng sự của y. Một số kẻ cực kì nghiêm túc trong ý định khủng bố. Vài tên khác là mối đe dọa lớn với khả năng tổ chức, chế tạo bom mìn và cung cấp tài chính.

Jarret Brachman, tác giả của “Phong trào Jihad toàn cầu” và là một cố vấn cho chính phủ về khủng bố, nói rằng một vài chi tiết – chẳng hạn như Zazi đã được huấn luyện những gì ở Pakistan – vẫn đang được nghiên cứu. Nhưng ông nói rằng vụ này đang “dần trở thành một trong những kịch bản về vụ đánh bom nguy hiểm nhất từng được phát triển trên đất Mỹ”, nó tương tự như vụ tấn công hệ thống giao thông ở London năm 2005.

“Chẳng ai sản xuất thuốc nổ TATP tại nhà nếu không phải là để giết người hay phá hoại cơ sở vật chất", tiến sĩ Brachman nói. TATP là tên viết tắt của hỗn hợp loại hóa chất liên quan đến Zazi như đã nói trên.

Thà bắt nhầm còn hơn bỏ sót

Trường hợp của Zazai “thực tế giống như việc chính phủ liên tục khẳng định một chuyện chưa bao giờ xảy ra”, Karen J. Greenberg – Giám đốc Trung tâm Luật và An ninh tại Trường Đại học Luật New York nhận định. Trung tâm của bà đã nghiên cứu tất cả các trường hợp truy tố liên quan đến tội ác khủng bố từ năm 2001, và bà cho biết rất nhiều trường hợp trở thành “các vụ khủng bố ảo” vì mức độ đe dọa là rất khiêm tốn hoặc thậm chí không tồn tại.

Tuy nhiên lần này, bà nói, “các yếu tố ở đây khá đáng sợ”, và lời buộc tội của chính phủ không đến mức phóng đại như trong vài vụ bắt giữ trước đây.

Ở một vài cuộc điều tra trước đó, các nhân viên liên bang đã nhanh chóng nắm lấy các vụ mà theo họ là có liên quan đến khủng bố để chỉ cho công chúng thấy kết quả của cuộc điều tra, cũng như để lấy cớ biện minh cho những hành động hung hăng của mình. Kết quả là, cả trong và ngoài chính phủ, người ta đều coi bất kì bị cáo nào là mối nguy hiểm chết người.

Ví dụ như vào tháng 8 vừa qua, William Webb, một quan tòa cấp liên bang tại Bắc Carolina đã yêu cầu đối tượng chống chính phủ –  Daniel P. Boyd – và một số phần tử khác bị buộc tội khủng bố phải hầu tòa.

Tuy nhiên, tại phiên xét xử, ông đã tỏ ra nghi ngờ khi các công tố viên lên tiếng khẳng định ý đồ tham gia vào các vụ bạo lực ở nước ngoài của một bị cáo khi người này nói đến việc “đi đến bờ biển”. Ông Boyd và hai bị cáo khác đã bị gắn thêm các tội danh như: tiến hành các hành vi do thám tại căn cứ hải quân ở Quantico, và thu thập loại đạn xuyên giáp với ý đồ tấn công người Mỹ – bản tường trình phiên tòa cho biết.

Thậm chí trong trường hợp của ông Zazi, cựu điều tra viên chống khủng bố, vụ việc vẫn chưa rõ ràng. Câu hỏi đặt ra là liệu trên thực tế ông Zazi có xác định mục tiêu hoặc ngày tháng cụ thể để tiến hành kế hoạch ném bom hay đã nhận được sự trợ giúp từ các đối tượng khác.

Nhầm cả FBI với quân khủng bố

Trong vài trường hợp khác, chính các gián điệp của FBI đã trà trộn vào hàng ngũ Al Qaeda và đóng vai trò thực hiện kế hoạch hành động.

Ví dụ, vào thứ 5 vừa qua, các công tố viên ở Illinois đã kết tội một người đàn ông 29 tuổi có ý định giết hại các nhân viên liên bang bằng cách gài bom trên ô tô cạnh tòa nhà liên bang ở Springfield. Người này đã cố thực hiện vụ tấn công trong khi đi cùng một nhân viên ngầm của Cục Điều tra Liên bang, theo các tài liệu của chính phủ cho biết. Chiếc xe đã được cung cấp bởi F.B.I. với một thiết bị thay thế giả bên trong.

Trong một trường hợp khác, các nhân viên của FBI tại Texas đã bắt giữ một người nhập cư Jordan 19 tuổi  và buộc tội thanh niên này đã cố thực hiện hành vi đặt bom tòa tháp văn phòng 60 tầng ở Dallas. Ngoài ra ở một vụ khác, các nhân viên ngầm của FBI đóng giả làm thành viên của một đơn vị Al Qaeda và tiếp xúc với một người đàn ông trong hàng tháng trời, cũng như cung cấp một chiếc xe Ford Explorer chứa các vật liệu vô hại trông giống bom.

Các nhân viên FBI đã thú nhận rằng những trường hợp như vậy thường có mục đích “tạo cảm hứng” cho các vụ khủng bố khác hơn là để làm thực sự.

Theo Vietnamnet