Cô thí sinh mù chinh phục số phận

Vượt qua sự miệt thị, ghẻ lạnh của người đời, Nguyễn Thị Thuý (xã Hiến Sơn, huyện Đô Lương, Nghệ An) quyết tâm theo đuổi con chữ. “Nhiều lần, em định bỏ học, bỏ thi, nhưng nếu không học hành thì chẳng làm gì được!”. Bằng nghị lực của chính mình, cô gái mù đã thi đậu vào Đại học.


Tìm chữ

Sinh năm 1988 tại xóm Văn Đồng, Hiến Sơn. “Năm tuổi, đôi mắt của em xuất hiện triệu chứng lạ. Nó cứ mờ dần, mờ dần, rồi mù hẳn!”, Thuý kể. Sau một thời gian học chữ nổi Brail tại thành phố Vinh, Nguyễn Thị Thuý trở về Đô Lương học lớp hoà nhập cộng đồng tại Trường THCS Hiến Sơn. Thuý là học sinh khiếm thị duy nhất.

Không có sách giáo khoa dành cho người mù, không có thầy hướng dẫn riêng, em học bằng cách lắng nghe và ghi nhớ. “Hằng ngày, em đến lớp ngồi nghe thầy cô giảng bài, nhớ chữ viết và phép tính trong đầu. Tối về nhà, chỗ nào chưa hiểu, nhờ cậu em trai đọc lại. Đi học mò mẫm như vậy vất vả lắm anh ạ!”, Thuý cho biết.

%image_alt%
Niềm vui của Nguyễn Thị Thúy
Con đường từ nhà đến lớp không xa lắm đối với người bình thường, nhưng với cô học sinh mù thì đầy rẫy truân chuyên. Trong bóng đêm bao phủ quanh mình, Nguyễn Thị Thuý chống gậy tìm lối đi. Em trai Nguyễn Thế Tú không để chị thui thủi trên đường vắng, cậu đạp xe chở chị đi học.

Những hôm trời mưa to gió lớn, người dân Hiến Sơn thường bắt gặp cảnh đứa em chở chị gái mù đến trường. Bước trơn bước trượt, xe mất phanh, chị em ngã nhào xuống ruộng.

“Chị đừng nản, em và mọi người luôn bên cạnh chị!”, Tú động viên. Nhìn mưa rơi, cảm nhận nỗi lạnh tái tê, Thuý nói: “Hay là chị bỏ học, để em đỡ khổ!”. Tú lắc đầu. Qua lời em trai, Thuý có thể hình dung được ngôi làng, con đường từ nhà đến lớp, và cả gương mặt của người thân.

Tiếng trống tan trường, âm thanh ríu ran chiều tan học, từ lâu đã thấm vào giấc ngủ của cô bé tật nguyền.

Nhưng trong đám bạn học cùng lớp, không phải ai cũng chia sẻ với thiệt thòi của Thuý. “Mi mù mà cũng đòi học chữ à!”, vài đứa miệt thị. Có người túm tóc, giật áo trêu ghẹo. “Này, Thuý mù, về nấu cám cho lợn đi!”. Nước mắt lăn dài. Thuý gục đầu xuống bàn, lặng lẽ khóc.

“Không thể để người khác nhìn người mù như mình bằng nửa con mắt. Phải vươn lên, chinh phục số phận!”, Nguyễn Thị Thuý tự nhủ. Cô vùi đầu vào đèn sách, miệt mài. Kết quả học tập của cô nữ sinh khiếm thị trong những năm cấp 2, cấp 3, đã thay đổi cách nhìn của đám bạn đối với cô.

Từ chỗ xa lánh, họ ngày càng xích lại gần Thuý hơn, sẵn sàng trợ giúp cô khi cần. Các thầy cô Trường THPT Đô Lương 4 cũng trở thành chỗ dựa cho Thuý.


Sự thật phũ phàng

Tốt nghiệp THPT, qua cửa ải đầu tiên, Nguyễn Thị Thuý nộp hồ sơ thi vào Đại học. Nhưng làm thế nào để thi được? Ai tổ chức thi? Là vấn đề nan giải đối với thí sinh khiếm thị. Cô gõ cửa một trường Đại học tại Vinh.

“Trường chúng tôi không nhận thí sinh mù!”, ông Hiệu trưởng từ chối. Quan chức ngành GD này cho biết, chi phí thi cử cho người mù rất tốn kém, vả lại, nếu thí sinh khiếm thị trúng tuyển thì nhà trường phải mất tiền cấp học bổng hàng tháng. Ngoài ra, trường còn phải cử người giúp đỡ, kèm cặp trong quá trình học. “Lằng nhằng và tốn kém lắm! Chúng tôi không nhận đâu! Trường cũng không đào tạo giáo viên chuyên dạy những người khiếm thị. Nếu cô liên hệ được trường nào khác, thì chúng tôi chỉ tổ chức thi!”, ông Hiệu trưởng kết luận.

Thuý bước ra khỏi căn phòng mát lạnh, hẫng hụt. Trên đường về, cô bé mù gục đầu vào vai chị khóc rưng rức. “Đó là lần em thất vọng nặng nề nhất. Bao năm qua em theo đuổi giấc mơ vào Đại học, giờ tan vỡ. Ngay cả trường sở tại họ cũng không nhận mình, nói chi nơi xa xôi!”, Nguyễn Thị Thuý tủi thân.

Cô chợt nhớ đến thí sinh cùng cảnh ngộ, Nguyễn Hữu Ất, chàng trai mù tại xã Quỳnh Giang, huyện Quỳnh Lưu từng thi vào ĐH mấy năm trước. “Nhưng Ất có tài ngoại giao, còn mình, thân gái, làm chi nên nổi!”, Thuý thở dài. Ngày thi đang sầm sập đến sau lưng.

Nguyễn Thị Thuý đành tự thân vận động. Cô điện ra Hà Nội, liên hệ với Trường Đại học Lao động – Xã hội. Nhà trường cho biết sẽ xét tuyển sau khi các trường có kết quả thi. “Chỉ cần em có địa điểm thi tại Vinh, là có thể đạt được mơ ước của mình!”, Thuý nói.

Một lần nữa, cô gái mù lặn lội xuống Vinh gõ tìm gặp ông Hiệu trưởng nọ. “Chúng tôi đồng ý cho mượn địa điểm thi, nhưng cô phải tự vận động nhà trường nơi mình nộp hồ sơ để họ cử cán bộ vào coi thi!”, ông này cho biết. Với Nguyễn Thị Thuý, cô thí sinh mù, đó quả là sự đánh đố.

“Trường ĐH Lao động – Xã hội đã xét tuyển, họ sẽ chẳng bỏ công sức ra để cử cán bộ từ Hà Nội vào Vinh coi thi, với một thí sinh mù lẻ loi như mình!”, Thuý chạnh buồn. Cô nói với phóng viên: “Xét cho cùng, ông Hiệu trưởng Trường ĐH tại Nghệ An mà em liên hệ đã phân biệt đối xử. Nhà trường dư sức để nhận em vào học, nhưng họ đã không mở rộng vòng tay để đón nhận một thí sinh mù loà như em!”.

Chắp cánh ước mơ

Không đầu hàng trước số phận nghiệt ngã, Thuý tiếp tục theo đuổi giấc mơ vào Đại học. Dù rằng, con đường tìm chữ của cô gái mù xa xôi mịt mùng. Cô dò hỏi khắp nơi, xem có trường nào cho thí sinh khiếm thị thi hay không. Bạn bè nói, tại Đại học Huế, nhiều người cảnh ngộ như cô được đi học. Thuý bèn gọi điện vào miền Trung.

“Ban đầu, Phòng Đào tạo hơi e ngại, nhưng cuối cùng trường cũng đồng ý cho em nộp hồ sơ tuyển sinh!”, Thuý hào hứng hẳn lên. Biết tin Nguyễn Thị Thuý có nơi thử sức, trường THPT Đô Lương 4 xôn xao. Bí thư Đoàn trường Lê Văn Tư vội vàng phóng xe xuống Vinh nộp đơn cho cô. Sáng đi, chiều thầy Tư về trường, buồn rầu: “Sở GD-ĐT Nghệ An không nhận hồ sơ!”. Nghe tin này, cô nữ sinh lặng người.

Lần thứ ba, Thuý nhờ chị gái đưa xuống Vinh. Cô hỏi cán bộ tuyển sinh của Sở: “Em đã liên hệ được trường để thi, tại sao Sở lại không nhận hồ sơ? Em mù, nhưng vẫn có quyền được đi học như mọi người chứ!”. Một cán bộ Sở GD-ĐT Nghệ An đứng ra xin lỗi cô vì sự sơ suất. Thủ tục đăng ký thi hoàn thành ngay sau đó. “Đã cận kề ngày thi, hồ sơ ở Sở chất thành đống ngổn ngang, nhưng mọi người nói tạm dừng tất cả lại để làm xong trường hợp của em!”, Thuý kể. Cô đăng ký khoa Sử, ĐH Huế.

Hồ sơ đã gửi đi nhưng Nguyễn Thị Thuý vẫn chưa hết âu lo. Liệu có sự trắc trở nào sẽ đến? Hành trình tìm chữ của cô gái mù còn bao thử thách? Những ngày thí sinh chờ đợi giấy báo thi đã dài, với người khiếm thị như cô, thời gian cứ dằng dặc. Chẳng mấy khi cô được ngủ yên. Và rồi, cuối cùng, tờ giấy báo thi mỏng mảnh cũng bay về làng.

Thuý xót xa: “Với mọi người, đó là mẩu giấy bình thường thôi! Có thí sinh đăng ký ba bốn trường, họ đăng ký một cách dễ dàng. Nhưng với em, đường thi cử sao quá gập ghềnh. Nhận được một tờ giấy báo thi mà em vui khôn xiết!”.

Tiếng trống trường đã điểm. Nguyễn Thị Thuý và mẹ bắt xe từ Đô Lương vào Thừa Thiên – Huế. Trước khi đi, Tỉnh hội Người mù Nghệ An trao cho cô giấy giới thiệu đến Tỉnh hội Huế. Thuý được những người đồng cảnh đón tiếp khá chu đáo, bố trí phòng trọ và một nhân viên hướng dẫn việc đi lại.

Bên cạnh cô, có vài thí sinh khiếm thị cùng dự tuyển. “Họ hỏi em, ngoài đó có thầy dạy kèm không? Có tài liệu dành riêng cho thí sinh mù không? Em trả lời là không. Từ trước tới giờ, em học chung cùng những người sáng mắt, không có ai kèm cặp, cũng chẳng có tài liệu bằng chữ nổi Brail để học. So với các bạn khiếm thị miền Trung, người mù như em thiệt thòi hơn nhiều!”, Thuý kể. Đòn tâm lý đầu tiên, làm cô choáng váng. Với vốn kiến thức ít ỏi học được, Thuý sợ không làm nổi bài thi.

Nhưng lúc khó khăn nhất, Nguyễn Thị Thuý lại chứng tỏ bản lĩnh của mình. “Lần này thi không đậu, lần sau thi lại! Năm này không đậu, năm sau thi tiếp! Phải thi cho đến lúc nào đậu Đại học thì thôi!”, Thuý xác định. Với ý chí ấy, cô thí sinh mù bước vào phòng thi, tự tin, vững vàng.

Ba buổi thi tại Đại học Huế, Nguyễn Thị Thuý làm bài với tâm trạng khá thoải mái. Cô trả lời các câu hỏi bằng chữ nổi Brail. Xong, lại đọc vào máy ghi âm. Kết quả thi của thí sinh mù Nguyễn Thị Thuý làm nhiều người phải sáng mắt. Mười chín điểm!

Với thành tích đó, Thuý ung dung bước tới giảng đường. Sau Nguyễn Hữu Ất, cô là thí sinh khiếm thị thứ hai của Nghệ An thi đậu Đại học.

Quang Long